Το διαζύγιο είναι μια από τις πιο δύσκολες και φορτισμένες συναισθηματικά εμπειρίες στη ζωή ενός ανθρώπου. Πέρα από την ψυχολογική διάσταση, οι πρώην σύζυγοι καλούνται να αντιμετωπίσουν και πρακτικά ζητήματα που αφορούν την καθημερινότητα, τα παιδιά, την περιουσία και την οικονομική τους ασφάλεια. Το ερώτημα «μετά το διαζύγιο τι δικαιούμαι» είναι από τα πιο συχνά και εύλογα ερωτήματα που προκύπτουν σε αυτήν τη φάση. Πάμε λοιπόν να δούμε τι υπαγορεύει η ισχύουσα ελληνική νομοθεσία σχετικά με αυτό το ζήτημα.

Μετά το διαζύγιο τι δικαιούμαι αναφορικά με την επιμέλεια και τη γονική μέριμνα

Η επιμέλεια των τέκνων είναι το πρώτο και πιο κρίσιμο ζήτημα που προκύπτει όταν ένα ζευγάρι αποφασίσει να ακολουθήσει το δρόμο του διαζυγίου. Το δικαστήριο αποφασίζει πάντα με βάση το συμφέρον του παιδιού, όπως ορίζει ο Αστικός Κώδικας.

Τι σημαίνει αυτό στην πράξη:

• Η επιμέλεια μπορεί να ανατεθεί αποκλειστικά στον έναν γονέα ή να εφαρμοστεί καθεστώς συνεπιμέλειας.
• Ο γονέας που δεν έχει την επιμέλεια εξακολουθεί να συμμετέχει σε σημαντικές αποφάσεις (εκπαίδευση, υγεία, θρησκευτική διαπαιδαγώγηση).
• Υπάρχει δικαίωμα επικοινωνίας, που συνήθως ρυθμίζεται με συγκεκριμένο πρόγραμμα (π.χ. Σαββατοκύριακα, διακοπές, εορτές).

Παράδειγμα: Αν ο πατέρας εργάζεται πολλές ώρες και η μητέρα είχε τον κύριο ρόλο στην καθημερινή φροντίδα, είναι πιθανό το δικαστήριο να αναθέσει σε εκείνη την επιμέλεια, αλλά να ορίσει εκτεταμένο δικαίωμα επικοινωνίας για τον πατέρα.

Μετά το διαζύγιο τι δικαιούμαι όσον αφορά τη διατροφή των παιδιών

Η διατροφή των τέκνων αποτελεί απόλυτη υποχρέωση. Το παιδί πρέπει να διασφαλίζει το ίδιο βιοτικό επίπεδο που είχε και κατά τη διάρκεια του γάμου.

Η διατροφή καλύπτει:

• στέγαση, διατροφή και ένδυση,
• εκπαίδευση (δίδακτρα, φροντιστήρια, εξωσχολικές δραστηριότητες),
• ιατρική περίθαλψη,
• ακόμη και δαπάνες ψυχαγωγίας.

Παράδειγμα: Αν ένας γονέας έχει μηνιαίο εισόδημα 1.500€ και ο άλλος 800€, η κατανομή της υποχρέωσης θα γίνει αναλογικά, ώστε οι ανάγκες του παιδιού (π.χ. 600€ τον μήνα) να καλύπτονται ισόρροπα.

Τι ισχύει ως προς τη διατροφή συζύγου

Ο πρώην σύζυγος μπορεί να αξιώσει διατροφή σε ειδικές περιπτώσεις. Ο νόμος προστατεύει εκείνον που δεν μπορεί να αυτοσυντηρηθεί:

• λόγω σοβαρών προβλημάτων υγείας,
• λόγω ηλικίας (π.χ. γυναίκα που δεν εργάστηκε ποτέ και βρίσκεται σε προχωρημένη ηλικία),
• ή λόγω ανεργίας που δεν οφείλεται σε υπαιτιότητά του.

Παράδειγμα: Αν μια σύζυγος αφιέρωσε 25 χρόνια αποκλειστικά στη φροντίδα της οικογένειας και δεν έχει εργασιακή εμπειρία, μπορεί να ζητήσει διατροφή από τον πρώην σύζυγο έως ότου καταστεί ικανή να αυτοσυντηρηθεί.

Μετά το διαζύγιο τι δικαιούμαι σχετικά με τα αποκτήματα

Ίσως το πιο καίριο οικονομικό ζήτημα. Ο σύζυγος που συνέβαλε, με οποιονδήποτε τρόπο, στην απόκτηση περιουσίας κατά τον γάμο έχει δικαίωμα συμμετοχής σε αυτήν. Η συμβολή μπορεί να είναι άμεση (χρηματική συνεισφορά) ή έμμεση (εργασία στο σπίτι, φροντίδα παιδιών, υποστήριξη στην επιχείρηση του άλλου). Ο νόμος τεκμαίρει ότι η συμβολή αντιστοιχεί στο 1/3 της αύξησης της περιουσίας, εκτός αν αποδειχθεί άλλο ποσοστό. Η αξίωση ασκείται με αγωγή ενώπιον του αρμόδιου δικαστηρίου.

Παράδειγμα: Αν ο σύζυγος απέκτησε ακίνητο αξίας 150.000€ κατά τον γάμο, η σύζυγος που φρόντιζε το σπίτι και τα παιδιά μπορεί να διεκδικήσει 50.000€, ακόμη κι αν δεν είχε προσωπικό εισόδημα.

Χρήση οικογενειακής στέγης

Το δικαστήριο μπορεί να παραχωρήσει προσωρινά τη χρήση της οικογενειακής στέγης στον έναν σύζυγο, ιδίως αν υπάρχουν ανήλικα παιδιά.

Δεν πρόκειται για μεταβίβαση κυριότητας αλλά για δικαίωμα χρήσης.

Το μέτρο είναι συνήθως προσωρινό, μέχρι να βρεθεί οριστική λύση.

Προέχει η σταθερότητα και η ασφάλεια των παιδιών.

👉 Παράδειγμα: Αν η οικογενειακή κατοικία ανήκει στον πατέρα, αλλά η μητέρα έχει την επιμέλεια δύο ανήλικων παιδιών, μπορεί να της παραχωρηθεί η χρήση του σπιτιού μέχρι να ενηλικιωθούν τα παιδιά.

Κληρονομικά και ασφαλιστικά δικαιώματα

Με τη λύση του γάμου παύουν τα αμοιβαία κληρονομικά δικαιώματα.

Ο πρώην σύζυγος δεν κληρονομεί, εκτός αν υπάρχει έγκυρη διαθήκη.

Η ασφαλιστική κάλυψη μέσω του άλλου συζύγου διακόπτεται.

Σε εξαιρετικές περιπτώσεις (π.χ. σύνταξη χηρείας) μπορεί να ισχύουν ειδικές διατάξεις, αλλά υπό αυστηρές προϋποθέσεις.

Οικονομικές υποχρεώσεις και δάνεια

Το διαζύγιο δεν σβήνει τις υποχρεώσεις απέναντι σε τράπεζες ή τρίτους.

Αν οι σύζυγοι έχουν πάρει μαζί δάνειο, παραμένουν συνυπόχρεοι.

Το δικαστήριο μπορεί να κατανείμει την ευθύνη εσωτερικά, αλλά η τράπεζα μπορεί να στραφεί εναντίον και των δύο.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται σε περιπτώσεις εγγυήσεων.

Συμπέρασμα: Μετά το διαζύγιο τι δικαιούμαι και πώς να το διεκδικήσω

Η απάντηση στο ερώτημα «μετά το διαζύγιο τι δικαιούμαι» είναι πολυδιάστατη και εξαρτάται από πολλούς παράγοντες. Το ελληνικό δίκαιο προσφέρει σαφή πλαίσια για την προστασία τόσο των παιδιών όσο και των συζύγων, αλλά η εφαρμογή τους χρειάζεται προσεκτική νομική καθοδήγηση.

Αν βρίσκεσαι σε αυτήν τη φάση:

Κατέγραψε όλα τα οικονομικά και περιουσιακά δεδομένα.

Συζήτησε με εξειδικευμένο δικηγόρο οικογενειακού δικαίου.

Διεκδίκησε τα δικαιώματά σου με ψυχραιμία, γνώση και νομική υποστήριξη.

Το διαζύγιο κλείνει έναν κύκλο, αλλά ταυτόχρονα ανοίγει τον δρόμο για μια νέα αρχή. Με σωστή ενημέρωση και καθοδήγηση, μπορείς να εξασφαλίσεις μια σταθερή και δίκαιη μετάβαση στη νέα σου ζωή.

 

Εάν υπάρχει πρόβλημα ή διαφωνίες στη διαδικασία ενός διαζυγίου, η Δικηγόρος στο Αιγάλεω Παρασκευή Βασιλοπούλου μπορεί να βοηθήσει, με συνέπεια κι επαγγελματισμό.