Είναι η γυναικομαστία δείγμα έλλειψης τεστοστερόνης;

Η γυναικομαστία — η ανώδυνη ή επώδυνη διόγκωση του μαζικού αδένα στους άνδρες — είναι ένα συχνό κλινικό εύρημα που δημιουργεί ανησυχία, τόσο αισθητικά όσο και ιατρικά.
Μία από τις πιο συχνές ερωτήσεις είναι αν η γυναικομαστία σχετίζεται με χαμηλή τεστοστερόνη.

Στο Targeted.gr, αναλύουμε συστηματικά τα αίτια, τους μηχανισμούς και τις σύγχρονες θεραπευτικές επιλογές γύρω από τη γυναικομαστία, ώστε οι αναγνώστες να έχουν μια ξεκάθαρη και επιστημονικά τεκμηριωμένη εικόνα.

Η απάντηση δεν είναι τόσο απλή: η γυναικομαστία δεν προκαλείται μόνο από χαμηλή τεστοστερόνη, αλλά από διαταραχή στην ισορροπία τεστοστερόνης – οιστρογόνων.

Τελικά, προκαλείται η γυναικομαστία από χαμηλή τεστοστερόνη;

Η χαμηλή τεστοστερόνη μπορεί να συμβάλει σε γυναικομαστία, αλλά δεν είναι η μοναδική ούτε η συχνότερη αιτία.
Στην πραγματικότητα, οι άνδρες μπορεί να εμφανίσουν γυναικομαστία ακόμη και όταν έχουν φυσιολογικά επίπεδα τεστοστερόνης.

Αυτό που πραγματικά έχει σημασία είναι η αναλογία τεστοστερόνης προς οιστρογόνα και η δραστηριότητα της αρωματάσης.

Όταν:

• η τεστοστερόνη μειώνεται, ή
• τα οιστρογόνα αυξάνονται, ή
• αυξάνεται η μετατροπή τεστοστερόνης σε οιστρογόνα μέσω αρωματάσης

τότε μπορεί να προκύψει γυναικομαστία.

Μπορεί να σας ενδιαφέρει: Πώς η γυναικομαστία προκαλεί άγχος και ανασφάλεια;

Άλλες συχνές αιτίες γυναικομαστίας

Η γυναικομαστία μπορεί να σχετίζεται με πολλούς παράγοντες πέρα από την τεστοστερόνη, μεταξύ των οποίων:

1. Φυσιολογικές ορμονικές μεταβολές

• εφηβεία
• προχωρημένη ηλικία (αυξημένη αρωματάση και μείωση ανδρογόνων)

2. Φάρμακα

Έχουν συσχετιστεί με γυναικομαστία:

• αντιανδρογόνα (π.χ. σπιρονολακτόνη)
• αναβολικά στεροειδή (λόγω rebound οιστρογόνων)
• SSRIs (σε ορισμένες περιπτώσεις)
• ορισμένα αντινεοπλασματικά φάρμακα
• φάρμακα για το έλκος (π.χ. πιθανοί συσχετισμοί με αναστολείς αντλίας πρωτονίων – όχι αποδεδειγμένη αιτιότητα)

⚠ Σημείωση: Δεν προκαλούν όλα τα αντιυπερτασικά γυναικομαστία. Κυρίως ευθύνεται η σπιρονολακτόνη λόγω της αντιανδρογονικής της δράσης.

3. Νοσήματα που επηρεάζουν τις ορμόνες

• υπερθυρεοειδισμός
• ηπατική νόσος
• νεφρική ανεπάρκεια
• όγκοι όρχεων (hCG) ή επινεφριδίων

Πώς γίνεται η διάγνωση της γυναικομαστίας;

Η διάγνωση γίνεται συνήθως μέσω:

• κλινικής εξέτασης
• υπερήχου μαστού (διαφοροδιάγνωση με λιπομαστία)
• αιματολογικού ορμονικού ελέγχου:

– τεστοστερόνη
– LH / FSH
– οιστραδιόλη
– προλακτίνη
– hCG
– ηπατικά / νεφρικά ένζυμα

Η διερεύνηση πρέπει να γίνεται από ενδοκρινολόγο ή εξειδικευμένο ιατρό.

Θεραπεύεται η γυναικομαστία;

Ανάλογα με την αιτία, οι επιλογές περιλαμβάνουν:

1. Παρακολούθηση

Σε εφήβους συχνά υποχωρεί εντός 6–18 μηνών.

2. Φαρμακευτική θεραπεία

Αποτελεσματική κυρίως σε πρώιμο στάδιο:

• SERMs (π.χ. ταμοξιφαίνη)
• αναστολείς αρωματάσης (σε επιλεγμένες περιπτώσεις – περιορισμένα δεδομένα)

3. Επεμβατική θεραπεία

• λιποαναρρόφηση
• αφαίρεση μαζικού αδένα (υπομαστοπλαστική)

4. Απομάκρυνση αιτίας

• αλλαγή φαρμάκων
• διακοπή ουσιών
• θεραπεία ορμονικών διαταραχών

Πότε πρέπει να δω γιατρό;

Απευθυνθείτε άμεσα σε ιατρό όταν:

• η διόγκωση είναι μονόπλευρη
• υπάρχει πόνος ή έκκριση από τη θηλή
• η γυναικομαστία εμφανίζεται γρήγορα
• συνοδεύεται από απώλεια βάρους, κόπωση
• υπάρχουν όγκοι στους όρχεις ή άλλες ύποπτες μάζες

Συμπέρασμα

Η γυναικομαστία δεν σημαίνει απαραίτητα έλλειψη τεστοστερόνης.
Συνδέεται με την ορμονική ισορροπία, τη μετατροπή ορμονών και διάφορους ενδοκρινικούς, φαρμακευτικούς ή συστηματικούς παράγοντες.

Η σωστή αντιμετώπιση απαιτεί:

• ιατρική αξιολόγηση
• στοχευμένη απεικόνιση
• ορμονικό έλεγχο

Η έγκαιρη διάγνωση αυξάνει τις πιθανότητες θεραπείας πριν το πρόβλημα γίνει μόνιμο.

Μπορεί να σας ενδιαφέρει: Διάσημοι πλαστικοί χειρουργοί στην Ελλάδα το 2025 (Top 5)